Nu je je meerdere jaren hebt verdiept in alle technische en theoretische in’s & out’s van je vakgebied, is het moment gekomen om het geleerde eindelijk in de praktijk te brengen. Het is tijd voor je eerste, ‘echte’ baan. Dus, solliciteren maar. C2W | Mens & Molecule sprak met recruiters uit de chemische industrie om te horen waar ze écht naar kijken. 

Met je diploma op zak (of in zicht) is het tijd voor een nieuw avontuur. Dat kan een wandeltocht door de Himalaya zijn of een roadtrip door Australië of nog iets anders dat op je bucket list staat. Maar er ligt ook dichtbij een groot avontuur op je te wachten, namelijk een reis naar de arbeidsmarkt. Om die bestemming te bereiken, helpt het enorm om te weten hoe bedrijven te werk gaan bij het selecteren van kandidaten. Daarom hebben wij voor jou alvast inside info ontfutseld bij de recruiters van drie internationale chemiebedrijven met vestigingen in Vlaanderen. Ze vertellen waar ze nou echt op letten bij het doornemen van CV’s en motivatiebrieven; wat ze te weten willen komen in een gesprek en ook waar ze meteen op afknappen. Doe er je voordeel mee!

Het begint met het zoeken naar een vacature en daarvoor moet je vooral de websites van bedrijven doornemen. Zie je iets dat aansluit bij je interesse, dan kun je via het sollicitatieportaal (dat hebben eigenlijk alle grote bedrijven) je CV en soms ook een motivatie uploaden. Van een open of spontane sollicitatie moet je als starter niet te veel verwachten. ‘Het is makkelijker om je aan te melden voor onze database en aan te geven waar je voorkeuren liggen. Dan krijg je automatisch job alerts die bij jouw profiel aansluiten’, zegt Joke Tielens, recruiter bij polyolefineproducent Borouge International, dat productiesites in onder meer België (Zwijndrecht, Beringen en Kallo) en Nederland (Geleen) heeft. Voor die sites zoeken Tielens en haar collega Charlotte Essers vooral procesoperators, professionele bachelors en industrieel of burgerlijk ingenieurs met een opleiding in de chemie of elektromechanica. PhD-ers moeten binnen Borouge International wat verder weg kijken. Tielens: ‘Onze R&D faciliteiten liggen in andere locaties in het buitenland.’

Dat is niet het geval bij Arteco Coolants, een internationaal opererende joint venture van Total Energies en Chevron, met productiesites in Antwerpen en het hoofdkantoor in Gent. Arteco ontwikkelt en produceert koelvloeistoffen. ‘We hebben verschillende mogelijkheden voor chemici en ingenieurs, zowel professionele bachelors als universitaire masters, en ook voor PhD’s binnen ons R&D-team’, vertelt HR Manager Emelie D’Hondt die zelf een achtergrond in de biochemie heeft. ‘Niet alleen binnen het labo en productie, maar ook binnen sales en inkoop hebben we veel technisch georiënteerde mensen, zeker ook chemici. Je kunt echt wat met chemie binnen dit bedrijf.’ Ook zij ziet voor starters niet veel heil in een open sollicitatie. ‘Als je dat doet, laat dan vooral zien dat je interesse hebt in ons bedrijf en waarom. Maar heel eerlijk, de kans op succes is toch echt groter als er een vacature is.’ 

Passend diploma

We richten ons daarom maar op het gericht solliciteren op een vacature. Dat betekent zonder uitzondering dat je in ieder geval je CV moet insturen. Over hoe je een CV opstelt zijn eindeloos veel richtlijnen, tips en suggesties te vinden. Maar veel belangrijker: waar kijken recruiters naar als ze het aanbod doornemen? ‘Dat hangt natuurlijk af van de vacature, maar we hebben het hier over startersfuncties en dan is het eerst toch een feitelijke beleving: welk diploma heeft iemand behaald en past dat bij het profiel dat we zoeken’, zegt Kristof Heyselberghs, recruiter bij specialty chemicals-bedrijf Evonik in Antwerpen, net als de andere geraadpleegde bedrijven een internationaal opererend concern dat diverse mogelijkheden heeft voor operators, professionele bachelors, burgerlijk ingenieurs of PhD’s. ‘Overigens kijken we daar wel soepel naar’, vervolgt Heyselberghs. ‘We zijn een chemisch bedrijf, maar als je een biochemie diploma hebt kan dat ook werken. Belangrijk is vooral dat er een diploma is.’ Ook bij Borouge International en Arteco gaat de eerste aandacht uit naar het diploma, dat moet aansluiten bij het gezochte profiel. In tegenstelling tot wat vaak wordt beweerd, zijn hoge cijfers echt geen vereiste, aldus Essers van Borouge International. ‘Nee, het diploma is belangrijk. En als je herexamens hebt gedaan, prima, maar vertel het gewoon eerlijk.’ Collega Tielens vult aan: ‘We geven mensen altijd het voordeel van de twijfel als het gaat om vragen over het CV. Zodat ze de kans krijgen meer te vertellen.’ 

Kleurrijk 

Het diploma is dus het eerste criterium, maar hoe zit het dan met andere zaken die je gewoonlijk op een CV vermeldt. Denk aan stages, nevenactitiveiten, een verblijf in het buitenland, etc. Speelt dat überhaupt mee? ‘Oh zeker wel’, zegt D’Hondt van Arteco. ‘We kijken ook naar stages en of je bijbanen hebt gedaan die relevant zijn. Stel, je hebt een zomerbaan in een labo gedaan, dan is dat wel een pluspunt.’

Vrijetijdsbesteding biedt ook een goed inkijkje in een kandidaat, vindt Tielens. ‘Ik kijk zeker ook naar hobby’s, wat doen mensen in hun vrije tijd? Is het een ondernemend type of iemand die maar wat op de bank hangt? Als je op een technische functie solliciteert en in je vrije tijd sleutel je bijvoorbeeld graag aan auto’s of je doet iets anders dat technisch is, dan sluit dat mooi aan bij wat we zoeken.’ Voor Heyselberghs is dit ook een belangrijk punt. ‘Een beetje kleurrijk CV vind ik leuk. Dat je ziet dat ergens passie in zit. Dat kan van alles zijn, een hobby of een sociale activiteit, als er maar engagement uit blijkt. Dat vertelt je iets over initiatief nemen, samenwerken, collegialiteit. Maar hou het wel kort en bondig, ik hoef geen zeven pagina’s.’

Brokkenparcours

Waar Heyselberghs in ieder geval ook naar kijkt is het studieverloop. ‘Is dat een beetje vlotjes gegaan of zien we daar een brokkenparcours? Dat is overigens niet meteen een showstopper, maar gebruik dan wel de motivatiebrief om dat toe te lichten.’ Dat punt komt ook bij de andere recruiters terug. Ze benadrukken allemaal dat ze geen perfectie verwachten, maar eerlijkheid. Ben je geswitcht van studie? Geen punt, neem dat gewoon mee, maar vertel wel waarom. ‘Er moeten geen gaten in je CV zitten’, zegt Essers. ‘Natuurlijk kan het zijn dat iets niet is gelukt of het beviel niet, maar laat het weten. Iedereen kampt wel eens met tegenslagen en voor ons is het interessant om te horen hoe je daarmee bent omgegaan.’

Tot slot is het belangrijk om in je CV wel alles te vermelden dat relevant is, zonder dat het meteen een enorm pakket aan informatie wordt. D’Hondt waarschuwt dat starters vaak belangrijke zaken over het hoofd zien. ‘Starters denken vaak dat ze geen ervaring hebben, maar onderschat niet het belang van bijvoorbeeld stages die je hebt gedaan, je eindwerk, een zomerbaantje of andere bijbanen. Dat is allemaal interessant en wij kunnen daar veel uithalen. Zet dat dus wel op je CV. Ook als je een bijzonder project hebt gedaan, neem het op.’ Tielens is het daarmee eens: ‘Een CV moet geen heel boek zijn, maar het moet ons een beeld geven van wie jij bent.’ Vergeet vooral niet om kritisch naar je CV en brief te kijken, adviseert D’Hondt. ‘Schrijffouten vind ik een enorme afknapper. Zeker met alle tools die je nu hebt, moet dat toch niet meer gebeuren. En ik begrijp best dat je bij meerdere bedrijven solliciteert, maar zorg dan wel dat je de juiste bedrijfsnaam in je brief zet.’ 

Drijfveren

Als jouw CV voldoende relevant en interessant lijkt, volgen er gesprekken. Dat kan meteen op de locatie van het bedrijf zijn, maar het is ook best gebruikelijk dat de eerste kennismaking online plaatsvindt. Wat de vorm ook is, in dat gesprek willen de recruiters in de eerste plaats een beeld krijgen van jou als persoon. ‘Wat steekt er achter dat CV? Dat probeer ik uit te vinden’, zegt Heyselberghs. ‘Welke keuzes heeft iemand gemaakt en waarom? Ik vraag dan naar stages, naar het eindwerk. Was het teamwerk, welke competenties kwamen naar voren? Dat geeft allemaal een beeld van wie die persoon is, hoe iemand opereert, wat iemand drijft.’

De anderen onderschrijven dat. ‘We kijken naar de mindset, naar iemands persoonlijkheid’, zegt D’Hondt. ‘We geven kandidaten een bedrijfseigen business case om vooraf voor te bereiden. Dat geeft ons een goed beeld van hoe iemand een probleem aanpakt. Het gaat er dan niet om of je de juiste oplossing presenteert, maar hoe je te werk gaat. Door hierover te praten, leren wij heel veel over jou. En andersom krijg jij een beeld van wat de baan inhoudt en waar het bij ons bedrijf om draait.’ Dat laatste aspect vergeten kandidaten nog wel eens, zegt Essers. ‘Het is een dialoog, geen examen. Ik wil graag weten wie ik voor me heb. Is dat iemand die bij ons past? Dat is heel belangrijk. Ook voor de kandidaten zelf, die moeten uitvinden of wij bij hen passen.’ Eerlijk zijn is daarom hier ook weer cruciaal, aldus Tielens. ‘Wees jezelf, wees open, stel vragen. Jij moet ook bepalen of je het bij ons ziet zitten.’ 

Do’s & Don’ts

Interesse tonen, vragen stellen, eerlijk zijn – dat zijn nuttige, maar ook best vage adviezen. Daarom nog een behulpzaam lijstje met do’s & don’ts ter voorbereiding.

Wees op tijd. Essers: ‘Zorg dus dat je vooraf weet waar je moet zijn, hoe je daar komt en of je bijvoorbeeld een ID mee moet nemen om het terrein op te mogen.’ 

Meld het als er iets tussenkomt. ‘Dat kan altijd gebeuren, maar wees wel eerlijk. Kom niet met smoesjes’, zegt Tielens. 

Zet je telefoon op stil. ‘Dat is voor jezelf ook meer ontspannen’, aldus D’Hondt. 

Denk aan je presentatie. Essers: ‘Kleed je netjes. Een driedelig kostuum is niet nodig, maar een trainingspak voldoet helaas ook niet.’ 

Bereid je voor. ‘Je hoeft echt niet mij de strategie van de firma te presenteren, maar zorg dat je wel weet wat we doen en waarom deze functie je aantrekkelijk lijkt’, aldus Heyselberghs. 

Probeer niet zaken te maskeren. Heyselberghs: ‘Een sollicatiegesprek gaat om het opbouwen van vertrouwen. Recruiters zien echt niet alleen maar cum laude studenten. Als jouw studieverloop een brokkenparcours was, leg dan gewoon uit waarom dat zo is gelopen.’ 

Wees eerlijk naar jezelf. Tielens: ‘Vertrouw ook op je buikgevoel. Vraag jezelf of je het ziet zitten om hier aan de slag te gaan. Dat is heel belangrijk. Het moet van beide kanten een match zijn.’ 

Staar je niet blind op het loonpakket. ‘Kijk naar het totale plaatje’, zegt D’Hondt. ‘Een hoog salaris, een bedrijfswagen – het is allemaal aantrekkelijk, maar als de job niet bij je past, hou je dat op de lange termijn vaak niet vol.’ 

Laat je niet uit het veld slaan. ‘Wees niet ontgoocheld als het de eerste, tweede, derde keer niet lukt. Zie het als een les en vraag ook om feedback’, adviseert D’Hondt. ‘Bel het bedrijf en vraag waarom je het niet bent geworden. Durf dat te doen.’