Als binnen een bedrijf iedere afdeling vasthoudt aan hun eigen taal, heeft iedereen gelijk maar komt er uiteindelijk helemaal niets van de grond, ziet columnist Gijs van der Zanden.

Tijdens mijn eerste baan als recruiter sprak ik een kandidaat die zojuist was gepromoveerd in de chemie. Ik vroeg wat hij vier jaar lang had onderzocht. Hij antwoordde dat het nogal ingewikkeld was. Zo ingewikkeld zelfs dat hij het mij niet kon uitleggen. Ik knikte begrijpend. Dat doen recruiters wanneer zij niets begrijpen. Daarna schreef ik vermoedelijk op dat hij analytisch sterk was. 

Destijds dacht ik dat het aan hem lag. Inmiddels weet ik dat het aan vrijwel iedereen ligt. Moi incluis. Bedrijven zijn gebouwen waarin mensen met verschillende opleidingen en achtergronden dezelfde woorden gebruiken en daar iets anders mee bedoelen. Neem de PFD. Voor de procestechnoloog is dat een Process Flow Diagram. Voor de functional safety specialist de Probability of Failure on Demand. Finance hoort een Proposal for Decision en vraagt wanneer er getekend kan worden. Zo kan één afkorting tegelijk een fabriek beschrijven, voorspellen dat de beveiliging faalt en toestemming geven om het project uit te voeren. 

Daarna verklaart de voorzitter dat alle disciplines op één lijn zitten. 

Een technisch idee moet in die organisatie een merkwaardige hindernisbaan afleggen. Het moet werken, veilig zijn, juridisch mogen, economisch renderen, produceerbaar zijn en door iemand worden gekocht. Liefst vóór het einde van het kwartaal. Een molecuul heeft het eenvoudiger. Dat hoeft alleen aan de natuurwetten te voldoen. Die worden zelden tijdens de begrotingsronde aangepast. 

‘Legal heeft het contract zo zorgvuldig dichtgemetseld dat ook het product er niet meer doorheen kan’ 

R&D wil het beste product. Business wil een product waaraan iets wordt verdiend. Operations wil iets dat zonder brand, nachtdienst of rituele offers tijdens de onderhoudsstop gemaakt kan worden. Legal wil ieder risico uitsluiten. Investeerders willen van een technologie die nog niet op schaal werkt de terugverdientijd weten tot één cijfer achter de komma. 

Iedereen heeft gelijk. Het project is verloren. 

Sales heeft het ondertussen al verkocht. De klant wil in september geleverd krijgen. Operations ontdekt tijdens de kick-off wat er in september geproduceerd moet worden. R&D toont een bekerglas waarin het ooit uitstekend is gelukt. Finance presenteert een stijgende pijl. Legal heeft het contract zo zorgvuldig dichtgemetseld dat ook het product er niet meer doorheen kan. 

Ervaring geneest dit niet. Zij maakt het conflict beleefder. Mensen leren knikken, parkeren en meenemen. Na afloop keert iedereen terug naar zijn afdeling om vast te stellen dat de anderen het nog altijd niet begrijpen. 

Vertalen heet een soft skill. Daarom krijgt het een middagtraining met gekleurde kaartjes en kleffe broodjes. In werkelijkheid bepaalt juist die vaardigheid of kennis ooit iets wordt. 

Zonder vertaling blijft het product technisch voortreffelijk, financieel doorgerekend, juridisch onberispelijk en commercieel al verkocht. 

Alleen gemaakt wordt het niet. 

Reageren? redactie@kncv.nl