Nobelprijs 2026 (alsnog) naar asymmetrische autokatalyse
Op de WHO-lijst van de meest zorgwekkende bacteriële pathogenen prijkt ook Pseudomonas aeruginosa, de kleine gele staafjes die hier bezig zijn om het paarse longweefsel binnen te dringen. De opname is gemaakt met een SEM (scanning electron microscope) en het longweefsel is een organoïde, gekweekt vanuit menselijkestamcellen.
Het team van Urs Jenal aan de Universiteit Basel gebruikte deze mini-longen om uit te zoeken hoe P. aeruginosa door de beschermende slijmlaag op het longepitheel weet te komen. Dat blijkt de bacterie te doen via een Paard van Troje-strategie: de secretiesystemen van P. aeruginosa scheiden stoffen uit die specifiek de zogeheten slijmbekercellen of gobletcellen aanvallen, de buitenste laag cellen die juist de beschermende barrière vormen.
De bacterie koloniseert de verzwakte slijmbekercellen en vermenigvuldigt zich daar tot de cellen barsten. Dit zorgt voor scheuren in de beschermlaag waardoor P. aeruginosa eenvoudig dieper in het onderliggende longweefsel kan dringen. Volgens Jenal illustreert dit werk het belang van humane organoïden om echt te begrijpen hoe pathogenen te werk gaan. En dat is een voorwaarde om effectieve(re) behandelingen te ontwikkelen.
Swart, A.L., Laventie, BJ., Sütterlin, R. et al, Pseudomonas aeruginosa breaches respiratory epithelia through goblet cell invasion in a microtissue model, Nature Microbiology (2024), doi:10.1038/s41564-024-01718-6
Heb jij ook mooie foto’s van (huis-, tuin- en keuken)experimenten? Stuur ze dan naar redactie@kncv.nl en wie weet kom jij ook in deze rubriek!
Elke woensdag in je inbox: het laatste chemie- en life sciences nieuws uit Nederland en Vlaanderen, aangevuld met analyses, achtergronden en meer!
Registreer je gratis en ontvang de nieuwsbrief, creëer je eigen profiel en reageer op onze artikelen.
Register for free and receive our newsletter.
Nog geen opmerkingen
Alleen geregistreerde gebruikers kunnen opmerkingen bij dit artikel plaatsen.
Aanmelden of registreer om te reageren.