Verdieping

Waarom DEET muggen verdrijft

28 oktober, 2014
Bronvermelding tijdelijk niet beschikbaar. Deze afbeelding is gebruikt op basis van een licentie. Bij de migratie naar deze website zijn de oorspronkelijke credits verloren gegaan. Wij werken aan herstel. Bent u rechthebbende of kent u de bron? Neem contact op via redactie@kncv.nl.
Dat muggen een hekel hebben aan DEET ligt aan één geurreceptor op hun voelsprieten. Kennelijk lijkt het spul toevallig op methyljasmonaat, een natuurproduct waar muggen óók niet tegen kunnen, schrijven Californische onderzoekers in PNAS.

Dat muggen een hekel hebben aan DEET ligt aan één geurreceptor op hun voelsprieten. Kennelijk lijkt het spul toevallig op methyljasmonaat, een natuurproduct waar muggen óók niet tegen kunnen, schrijven Californische onderzoekers in PNAS.

Daatmee wordt voor het eerst sinds de introductie in 1946 duidelijk waarom DEET (N,N-di-ethyl-meta-tolueenamide) überhaupt zo’n goede muggenverdrijver is. Tot nu toe waren er minstens twee hypotheses, die het effect toeschreven aan verschillende receptortypes.

In Californië hebben ze nu eerst een van beide hypotheses ontkracht. Bij vrouwelijke exemplaren van de muggensoort Culex quinquefasciatus legden ze via RNA-interferentie de productie van de ionotrope receptor CquIR40a stil. Voor het effect van DEET en enkele andere muggenverdrijvers maakte dat niet uit, dus die kon het niet zijn.

Dus moesten het haast wel een of meer geurreceptoren in de voelsprieten zijn, en nog heel gevoelige receptoren ook want DEET is niet zo vluchtig. Van die receptoren heeft een mug er nogal wat maar een reeks proefjes leerde dat er maar één, genaamd CquiOR136, op DEET reageert.

Diezelfde receptor reageert ook op een aantal andere stoffen. Waaronder methyljasmonaat, een algemeen voorkomend plantenhormoon dat vrijkomt als zo’n plant beschadigd raakt. De onderzoekers vermoeden nu dat de combinatie jasmonaat-CquiOR136 voortkomt uit de evolutionair gegroeide wisselwerking tussen muggen en planten, en dat het stomtoevallig is dat het volledig synthetische DEET dezelfde uitwerking op die receptor heeft.

bron: UC Davis, PNAS

 
Arjen Dijkgraaf
Arjen Dijkgraaf 28 oktober 2014

Nog geen opmerkingen

Meer Verdieping
Zout geeft het startschot
06 okt 2026 — Renée Canrinus-Moezelaar
Ideale habitat voor industriële premières
06 okt 2026 — Jacqueline van Gool
'We gaan dit gewoon doen'
06 okt 2026 — Esther Thole
Tegen de klok
15 sep 2026 — Ruben Boot
C2Weekly nieuwsbrief
weekly

Mis geen enkel bericht met onze nieuwsbrief C2Weekly

Elke woensdag in je inbox: het laatste chemie- en life sciences nieuws uit Nederland en Vlaanderen, aangevuld met analyses, achtergronden en meer!

Inloggen

Nog niet geregistreerd?

Registreer je gratis en ontvang de nieuwsbrief, creëer je eigen profiel en reageer op onze artikelen.

Not registered yet?

Register for free and receive our newsletter.

Inloggen voor leden van de KNCV, KVCV, NBV en NVBMB

  • Log in het met het e-mailadres waarmee je bij je vereniging bekend bent. Weet je niet welk e-mailadres dat is? Kijk dan op welk adres je de digitale nieuwsbrief van je vereniging ontvangt.
  • Als je nog niet eerder ingelogd hebt moet je een nieuw wachtwoord aanmaken. Klik hiervoor op ‘wachtwoord resetten’.